Oficjalna strona Szkoły Podstawowej nr 52 w Krakowie im. Marii Dąbrowskiej

Patronka szkoły

Patronka szkoły – Maria Dąbrowska 

Maria DąbrowskaMaria Dąbrowska urodziła się 6.10.1889 r. w Russowie pod Kaliszem. Pochodziła ze zubożałej rodziny ziemiańskiej – jej ojciec, powstaniec z 1863 roku, był administratorem majątków ziemskich.

W latach 1901 – 1905 uczyła się w prywatnej szkole Heleny Semadeniowej, a następnie w gimnazjum żeńskim. W 1905 r. wzięła udział w strajku szkolnym. Lata 1906 – 1907 spędziła w Warszawie, gdzie kontynuowała naukę, a później studiowała nauki przyrodnicze oraz socjologię i filozofię w Lozannie i Brukseli. Uczestniczyła wówczas w działalności Filorecji – organizacji niepodległościowej młodzieży polskiej.

Do Kalisza powróciła w 1910 r. i wówczas też  debiutowała jako publicystka w „Gazecie Kaliskiej” i „Zaraniu” oraz wygłosiła swój pierwszy publiczny odczyt. W 1911 r. wyszła za mąż za M. Dąbrowskiego, emigracyjnego działacza PPS.

W 1913 r. przebywała w Londynie jako stypendystka Towarzystwa Kooperatystów, a po powrocie opublikowała na łamach pisma „Echo Literacko – Artystyczne” swoje pierwsze opowiadanie „We Francji… ziemi cudzej”.

Podczas pierwszej wojny światowej związana była z ruchem ludowym i niepodległościowym, współredagowała pisma „Chłopska Sprawa” i „Polska Ludowa”. W 1917 r. przeniosła się do Warszawy.

Po odzyskaniu niepodległości pracowała w latach 1918 – 1924 w Ministerstwie Rolnictwa. Brała czynny udział w organizowaniu oświaty ludowej i robotniczej, w ruchu spółdzielczym, działalności ZZLP i Pen Clubu, także bardzo aktywna była w życiu publicznym. Należała do grona postępowych działaczy i pisarzy inicjujących od 1927 r. liczne akcje protestacyjne przeciw ograniczaniu swobód obywatelskich i metodom stosowanym wobec więźniów politycznych.

Międzywojenną twórczość Dąbrowskiej otwierają opowiadania poświęcone tematyce spółdzielczej i młodzieżowej, umieszczone w zbiorach „Dzieci ojczyzny” (1918) i „Gałąź czereśni” (1922), ale dopiero cykl opowiadań „Uśmiech dzieciństwa” (1923), osnuty na wspomnieniach z lat dzieciństwa spędzonych na wsi, zwrócił na pisarkę uwagę krytyki i czytelników.

Wielkim sukcesem stał się następny cykl „Ludzie stamtąd” (1926). W latach 1932 – 1934 ukazały się kolejne tomy najwybitniejszego dzieła pisarki, „Nocy i dni”. Humanistyczna i obywatelska postawa pisarki ujawniła się w pełni w licznych opowiadaniach zebranych w tomie „Znaki życia” (1938). W 1939 r. napisała dramat historyczny „Geniusz sierocy” (wystawiony na scenie w 1959 r.).

Dąbrowska jest także autorką powieści „Domowe progi” (1928), będącej pierwszą wersją tomu drugiego „Nocy i dni”, oraz licznych utworów dla dzieci i młodzieży o tematyce społeczno – wychowawczej i patriotycznej – m.in. „Marcin Kozera” (1927), „Przyjaźń” (1927), „Czyste serce” (1936), relacji z podróży do krajów bałtyckich „U północnych sąsiadów” (1929), także przekładów z literatury rosyjskiej (A. Czechow, M. Gorki), duńskiej (N. Lyhne, J.P. Jacobsen).

Wystąpienia krytycznoliterackie pisarki poświęcone są m.in. analizie filozoficznej i artystycznej możliwości współczesnej prozy realistycznej, zawierają również komentarz do własnej twórczości.

Podczas okupacji Dąbrowska przebywała w Warszawie, biorąc aktywny udział w podziemnym życiu kulturalno – oświatowym i w powstaniu warszawskim, a po jego upadku wraz z przyjaciółmi schroniła się w Dąbrowie Zduńskiej koło Łowicza. Powróciła do Warszawy na początku 1945 roku. Wielkim osobistym dramatem pisarki, przeżywanym silnie od zakończenia wojny, była sowietyzacja Polski i służalcza wobec komunistów postawa wielu polskich intelektualistów, którzy swoje kariery przedłożyli ponad interesy narodu. Pisarka nigdy nie wybaczyła tym ludziom ich oportunizmu, tchórzostwa i zaprzaństwa – o tych bolesnych sprawach pisze w swoim „Dzienniku”.

W 1945 r. napisała dramat „Stanisław i Bogumił”, wystawiony na scenie dopiero w roku 1966. Intensywnie pracowała nad przekładem z języka angielskiego „Dziennika” S. Pepysa, który ukazał się drukiem w 1952 r. Rok 1955 przyniósł zbiór opowiadań „Gwiazda zaranna” – pisarka zawarła w nim utwory z okresu wojny i okupacji. Nową próbą ujęcia rodowodu współczesnej inteligencji, analogiczną do „Nocy i dni”, miała być, ostatecznie nie dokończona, powieść „Przygody człowieka myślącego”, nad którą pisarka pracowała z przerwami przez kilkanaście lat i która ukazała się w 1970 r. Maria Dąbrowska zmarła w Warszawie 19.05.1965 r.

Ważne strony:

unicef

Nasze projekty:

unicef starsr starsr starsr wspolpraca

Partnerzy szkoły:

gim36 30lo p_dzielnica harcerze zdrowie

Nasze certyfikaty

zdrowie zdrowie zdrowie